b b

Grobowiec w Mykenach

Licheń Stary to niewielka miejscowość w województwie wielkopolskim, w środkowej Polsce. Mieszczące się tam sanktuarium jest jednym z największych sanktuariów maryjnych w Polsce, rocznie odwiedza je około 1,5 mln pielgrzymów i turystów.

W 1813 roku, w bitwie pod Lipskiem, ciężko ranny został żołnierz napoleoński Tomasz Kłosowski. Modlił się on do Matki Bożej o ratunek, która ukazała mu się tuląca orła białego do serca. Matka Boża obiecała mu wybawienie i prosiła, aby odnalazł jej wizerunek i otoczył opięką w rodzinnych stronach.

Dopiero po 23 latach, wracając z pielgrzymki z Częstochowy, w pobliżu wsi Lgota Kłosowski zobaczył obraz. Najpierw zabrał go do swego domu w Izabelinie pod Licheniem, a w 1844 roku umieścił w kapliczce zawieszonej na sośnie w pobliskim grąblińskim lesie.

Gdy w 1848 roku Kłossowski zmarł opieką nad kapliczką zajął się pasterz Mikołaj Sikatka. W latach 1850-1852 miał on kilkaktrotne wizje Matki Bożej, która wzywała do pokuty i nawrócenia się ludzi. Początkowo mieszkańcy nie zwracali uwagi na przestrogi, aż wybuchła epidemia cholery. Przed kapliczką zaczęły modlić się tłumy, wiele osób odzyskało wiarę, a nawet zostało uzdrowionych.

29 września 1852 roku cudowny obraz przeniesiono do kościoła w Licheniu. Na uroczystość przybyło 80 tysięcy wiernych.

W 1949 roku do tutejszej parafii przybyli Księża Marianie, a w 1967 roku Prymas Polski kardynał Stefan Wyszyński uroczyście koronował cudowny obraz, który otrzymał tytuł Bolesnej Królowej Polski. Na uroczystość przybyło 150 tysięcy wiernych z całej Polski oraz cały episkopat.

Obecnie w okolicy nad Jeziorem Licheńskim mieści się sanktuarium Trzeciego Tysiąslecia, które składa się z trzech kościołów, 30-metrowej Golgoty z Drogą Krzyżową, a także domu pielgrzyma.

Jednym z kościołów wchodzących w skład sanktuarium jest monumentalna Bazylika Najświętrzej Maryi Panny Licheńskiej. Jej budowę rozpoczęto w 1994 roku, a zakończono w 2004 roku. Jest ona największa w Polsce, siódma w Europie i jedenasta na świecie.

Ma ona 139 metrów długości, 77 metrów szerokości, wysokość wieży wynosi prawie 130 metrów. Widoczna z daleka olbrzymia kopuła bazyliki ma 36-metrów średnicy i 45 m wysokości.

Bazylika zbudowana jest na planie krzyża. Składa się ona z części głównej, wieży, dzwonnicy oraz trzech portyków. W dzwonnicy znajduję się ważący prawie 15 ton dzwon Maryja Bogurodzica, który jest największym dzwonem w Polsce.

Świątynia posiada 365 okien oraz 52 drzwi, co symbolizuje dni i tygodnie w roku, zaś do bazyliki prowadzą 33 stopnie nawiązujące do lat życia Jezusa Chrystusa.

 

Wśród licznych wspaniałych dzieł egipskich złotników znalezionych między bandażami, w które owinięto mumię Tutanchamona, było wiele naszyjników i pektorałów przedstawiających sokoła. Ptak ten był wizerunkiem Horusa, boga nieba i władzy królewskiej, którego ziemskim wcieleniem był faraon.

Naszyjniki w kształcie sokoła uważano za potężne amulety chroniące przed demonami, złymi siłami, klęskami żywiołowymi, złym losem i wszelkimi innymi niebezpieczeństwami.

Jeden z nich, w którym zamiast głowy sokoła, była głowa władcy, przedstawiał królewskiego ptaka Ba. Był on oznaką ludzkiej egzystencji. Dzięki skrzydłom dusza Ba mogła opuszczać grób, by kontaktować się z żyjącymi.

Większość tych amuletów wykonana jest ze złota i kolorowej pasty szklanej. W szponach ptaki trzymają znaki szen, symbole nieskończoności.

W jednej ze skrzynek, które leżały w grobowcu Tutanchamona, archeolodzy znaleźli również podobnie wykonanego lecącego sępa,
 
czyli przedstawienie bogini Nechebet, bóstwa opiekuńczego Górnego Egiptu.

Grobowiec w Mykenach zwany Skarbcem Atreusza to niewątpliwie największe osiągnięcie mykeńskiej architektury. Zbudowano go ok. 1350 r. p.n.e. najpewniej dla jakiegoś niezidentyfikowanego miejscowego władcy. Wiązanie budowli ze zdobywcą Troi Agamemnonem (czasami można spotkać nazwę grób Agamemnona) i jego ojcem Atreuszem nie ma bowiem żadnych podstaw naukowych.

Skarbiec Atreusza to największy ze znanych nam mykeńskich grobowców tolosowych, zwanych też ze względu na kształt ulowymi. Do II w. n.e. był też największym na świecie zadaszonym pomieszczeniem bez podpór. Osiągnięcie Mykeńczyków przebili dopiero Rzymianie, gdy postawili Panteon.

 

Przekrój Skarbca Atreusza. Z lewej strony widać małą komorę boczną.

Budowniczowie grobowca zaczęli swoją pracę od wyrąbania we wzgórzu wielkiej dziury. Następnie zaczęli w niej budować z kamieni okrągłe pomieszczenie o średnicy 14,5 m i wysokości 13,2 m. Każda kolejna warstwa kamieni była lekko wsunięta do wewnątrz. W ten sposób pomieszczenie zwężało się ku górze aż powstała pozorna kopuła przypominająca kształtem dawne ule. W trakcie budowy konstrukcję sukcesywnie przysypywano ziemią, co zapewniało jej stabilność.

Budowniczowie włożyli wiele wysiłku w to, by wnętrze wyglądało imponująco. Skuli m.in. wysunięte brzegi kamieni. Ozdobili też czymś sklepienie kopuły (może metalowymi gwiazdami?). Do naszych czasów zachowały się bowiem zaczepy z brązu.

 

Do wnętrza grobowca prowadzi monumentalny niezadaszony korytarz zwany dromos (patrz górne zdjęcie), który ma 37 m długości i 6 m szerokości. Na jego końcu znajduje się fasada wysokości 10,5 m z prostokątnym wejściem, które wieńczy kamienne nadproże o masie co najmniej 100 ton. To kolejny dowód, że ludzie sprzed kilka tysięcy lat doskonale radzili sobie z przemieszczaniem wielkich bloków kamiennych. Widoczny nad nadprożem trójkąt miał za zadanie odciążać je, by nie pękło. Podobnie skonstruowane jest też mniejsze wejście do bocznej komory.

Po pogrzebie zasypano także dromos i miejsce pochówku znów wyglądało jak zwykłe wzgórze. Niestety nie zapobiegło to obrabowaniu grobowca, do czego doszło już w starożytności. Na szczęście sam grobowiec przetrwał i jest świadectwem wielkich umiejętności Greków żyjących ponad 3350 lat temu.